SİGARANIN YARARLARI
1. Sigara içeni köpek ısırmaz, çünkü yanında sürekli baston taşır.
2. Sigara içenin evine hırsız girmez, çünkü sabaha kadar öksürür.
3. Sigara içen yaşlanmaz, çünkü genç yaşta ölür.
4. Sigara içen alçak gönüllüdür, çünkü herkesten kolayca ateş zehir ister.
5. Sigara içen bonkördür, çünkü zehiri herkese ikram etmekten kaçınmaz.
Sigara iç dedene kavuş, Sigara içme Torununa kavuş !
LÜTFEN BENİM SAĞLIĞIM İÇİN SİZ SİGARA İÇMEYİNİZ !
Prof. Dr. M. Münip Yegin
Bu başlık altindaki bilgilerimizi yazarken, (öncelikle) sigaradan bahsetmek istiyoruz.
Sigarada ve dumanında en az 300 çeşit kimyevi zararlı maddeler vardır. Bunların başında, bilinen en şiddetli zehirlerden olan NİKOTİN geliyor. Nikotinin tababette kullanılış alanı yoktur; sadece haşeratı öldürmeye yarar. O sebeple sigaranın kokusundan yılan bile tiksinir.
Günde bir paket sigara içen kişi, sıhhatından en az beş yıl kaybeder. Hiçbir terörist sigara kadar öldürücü olamaz. Sigara, ölümün oltasında mutluluk veren bir yem gibidir.
Ölüm, sigara dumanının arkasında saklanarak sezdirmeden tiryakiye yaklaşır.
Bir adet sigarada bulunan maddeler, bir kişinin damarına zerk edilse, birkaç dakika ölüm vukua gelir. Sigara içen ile sigara dumanıyla kirlenmiş havayı teneffüs eden arasında gördüğü zarar bakımından çok az fark vardir. Yani içene zararı yüzde yüz ise, sigara içilen yerde durana bu zarar yüzde 70 veya 80 nisbetindedir.
Sigara içenlerde, Akciğer kanserine yakalanma
oranı 20 fazladır. Kendisi içmediği halde sigara dumanı bulunan
yerlerde duran kişilerde bu nisbet 10 veya 15 kat kadar olabilir.
Günde iki paket ve daha fazla içenlerde kansere tutulma sıklığı 30-40
misli artış göstermektedir. Havadaki dumanın kesafeti nisbetinde de,
orada bulunanlara zarar veriyor. Sıgara dumanındaki zararlı maddeler
vücuttan idrar ile süt ve ter ile atıldıkları için, böbreklere, süt emen
yavrulara ve deri dokusuna da büyük zararlar vermektedirler. Sigara
içenlerde böbrek ve deri hastalıklarının arttığı biliniyor.
Sigaradaki kimyevi maddelerin etkilerini şöyle gruplayabiliriz:
1. Tahriş edici tesiri
2. Felç yapıcı tesiri
3. Kanser yapıcı tesiri
4. Kansızlık meydana getiren tesiri
5. Damar sertliği yapan tesiri
6. Böbrek iltihabı yapan tesiri
7. Çocuk düşürten tesiri
8. Cinsiyet gücünü azaltıcı tesiri
9. Sinirleri yıpratıcı tesiri.
Sigara dumanındaki zararlı madde çeşitleri:
1. Nikotin ve onun yıkıntı ürünü olan
alkaloidler
2. Katran: Içersinde çok sayıda kanser yapıcı
maddeler var (benzo-pyren gibi)
3. Nitrozaminler: Çok sayıdadırlar ve kanser
yapıcıdırlar
4. Arsenik: Kanser yapıcıdır
5. Polonium - 209-210: Radyoaktif ve kanser
yapıcıdır
6. Kükürt: Dumanın koyu rengini verir,
kanserojendir
7. Karbon monoksit ve Karbon dioksit: Kanın
görevine mani oldukları için kansızlık arızaları ortaya çıkar (nefes
darlığı, iştahsızlık, sinirlilik, yüz renginin sararması, güç azlığı,
ellerin titremesi gibi)
8. Siyanidrik asid: Dünyadaki kan zehirlerinin en
şiddetlisidir.
Bunlardan başka Laktonlar, Kokarsinogen maddeler ve çok sayıdaki diğer alkaloidler gibi kimyevi bileşiklerin mevcut olduğu biliniyor.
Ehemmiyetinin özelliği sebebiyle "Felç yapıcı tesir" hakkında biraz açıklama yapmak istiyoruz. Akciğer dokusu hava borularıyla torbacıklardan meydana gelmiştir. Torbacıkların alttan çıkış yolu yoktur. Havayı torbacıklara getiren boruların iç kısmı CILIA denen canlı kıl gibi hücre uzantılarıyla kaplıdır. Bu uzantılar, gece, gündüz demeden devamlı hareket halindedirler; ciğerlerimize giren her türlü yabancı madde ve tozları yukarıya doğru çıkarıp atmak için hiç yorulmadan çalışırlar.
Fakat bu kılcıklar çok hassastırlar ve bir nefes sıgara dumanı çeken kişide, çok şiddetli bir zehir olan nikotinin tesiriyle bu "Cilia"lar derhal felç olurlar. Tekrar canlanabilmesi için 8-10 saat gibi bir zamana ihtiyaç vardır. Tiryaki onlara bu imkani vermediği için, hava borularımızdaki bu canlı kılcıklar, bütün gün hep ölü gibi hareketsizdirler. Gece uyurken, sabaha karşı nisbeten canlılık kazanırlar; tiryaki sabahleyin kalkınca o ince uzantılar hava borularının temizlenmesinde vazife görmeye başlarlar. Şahısta yatağından kalkınca o sebeple boğuk sesli ve acayip tavirli bir öksürme hali görülür. Nefes boruları biraz balgam çıkarmak isterse de, bunu idraktan uzak olan tiryaki, nefsinin arzusuna tabi oluşu yüzünden hemen yeni bir sıgara yakar. Hem öksürür hem de dumanlanır, nikotinin tesiriyle koruyucu kılcıklar (Cilialar) tekrar felç oldukları için hava borucuklarında ve hava keselerindeki her türlü yabancı maddelerin oldukları yerde kalmalarıyla yeni bir zararlı gün başlamıştır. Neticede, günlerce ve hatta yıllarca meydana gelen birikintiler, akciğerin hava keselerini hiç boşaltılmayan "çöp sepetleri"ne benzetmiştir. Çünkü teneffüs edilen havada yalnız sıgara dumanındakiler değil, içinde yaşadığımız muhitteki bir çok tozlar, mikroplar vs. çok çeşitli yabancı maddeler mevcuttur, Herbirinin zararlari sebebiyle, o akciğer mutlaka hastalanmağa mahkumdur.
Ehemmiyetinin özelligi sebebiyle "Felç yapıcı tesir" hakkında biraz açıklama yapmak istiyoruz. Akciğer dokusu hava borularıyla torbacıklardan meydana gelmiştir. Torbacıkların alttan çıkış yolu yoktur. Havayı torbacıklara getiren borularin iç kısmı CILIA denen canlı kıl gibi hücre uzantılarıyla kaplıdır. Bu uzantılar, gece, gündüz demeden devamlı hareket halindedirler; ciğerlerimize giren her türlü yabancı madde ve tozları yukarıya doğru çıkarıp atmak için hiç yorulmadan çalışırlar.
İlk nefes: 4000 çeşit madde...Bunların %40'ı kanserojen.Direkt ciğerlere ulaşıyor. İkinci istasyon:Sadece 7 saniye sonra nikotin beyne ulaşıyor. Zincirleme reaksiyon:Nikotin sinir hücrelerini tahrip ediyor.
"Sigarayı bırakmak çok kolay.Ben bunu en az 100 defa başardım."Bu sözleri çok duymuşuzdur değil mi?Ya da kendimiz söylemişizdir.100 defa bırakıp tekrar başlamak bile nikotinden kurtulmanın zorluğunu çok açık gözler önüne seriyor.Sigarayı bırakmak konusunda Mark Twain'in ilginç bir tespiti var;"Bir iki gün,birkaç ay bunu her sigara içen başarır. Ama gerçek şu ki nikotinden tamamen kurtulan ne yazık ki çok az insan var."
Hepimiz şuna benzer hikayeler duymuşuzdur;"Amcamın eşinin arkadaşı bir günde sigarayı bırakmış.Hem de hiç bir yardımcı madde kullanmadan."Tabii ki bunların hepsi masal.Hemen hemen her nikotin bağımlısı en az üç ya da daha fazla kez sigarayı bırakma teşebbüsünde bulunmuşlardır.Ama her yüz bağımlıdan biri bunu başarabiliyor.
Eski Çin şifa dağıtıcılarının,kulağının belirli üç noktasına iğne batırarak,sigara içme hırsını yumuşatmak ve bıraktırma girişimleri...İki ile beş seans arasında değişiyor.Her seans ortalama 25 milyon TL. civarında.itiraf etmek gerekir ki Akupunktur başlangıçta çok başarılı gözükür ama uzun sürede bir başarı sağlandığı kanıtlanmamıştır.Hatta araştırmalar göstermiştir ki akupunkturla sigarayı bırakanların yüzde sekseni bir yıl sonra yeniden sigaraya başlamışlardır.
Bu yöntemde amaç;Terapi yolu ile alt beyine sigaranın kül,kötü koku vs. olduğunu telkin etmektentir.Kaç seansta bunun başarılı olacağı ise kişiye göre değişmekte.Seans ücretleri de 30 ile 90 milyon TL. arsında değişiyor.Akapunkturda olduğu gibi kesin başarı yok.
Bu en iyi yöntemlerden biri.Vücudun belirli bölgelerine yapıştırlan flasterler içlerindeki nikotini vücuda salgılayarak nikotin ihtiyacını gideriyor.Böylece sigara içme isteği azalıyor.Zamanla da bırakma şansı yükseliyor. Fiyatı aşğı yukarı 25 milyon TL. civarında.
Aslında en iyi yöntem sigardan gerçekten kurtulma isteği.Bu istek içinizde olduğu müddetçe yukarıdaki yolların herhangi birinde başarıyı yakalmanız mümkün.Yeter ki bırakmaya kesin karar verin...
"Sigarayı bırakırsam şişmanlar mıyım?"Bu sigara içenlerin en büyük korkusudur.Fakat büyük bir masaldan ibarettir.Madde değişikliğinin edindiği alışkanlığı terketmekte,değiştirmekte zorlandığı doğrudur. Sigara içenin kalbi daha hızlı atar,daha fazla enerjiye ihtiyacı vardır.Sigarayı bıraktıktan sonra kalbin faaliyeti %5 düşmektedir.Kaloriye dökecek olursak:Günde 2000 kalori alıyorsanız bunun 100 kalorisini imha ediyorsunuz.Artık sigara içmiyorsanız ve kilo alıyorsanız, sigarayı bırakma safhasında nikotin ihtiyacını ve açlığını bastırmak için fazladan yediğiniz yemek ve aburcuburlardan kaynaklanıyordur.Ama bu sizi endişelendirmesin.İlk zamanlarda aldığınız 3-5 kilo 3 ile 6 ay arasında vücuttan atılıyor ve eski formunuza kavuşuyorsunuz.
20 dk. sonra:Nabız ve kan basıncı normale döner.
8 saat sonra:Kandaki oksijen hiç sigara içmeyenle aynı duruma gelir.
12 saat sonra:Vücudunuz neredeyse nikotinden arınmıştır.
48 saat sonra:Daha iyi koku ve tad almaya başlarsınız.
3 ay sonra:Ciğerleriniz %30 kendini yeniler.
9 ay sonra:Tipik sigara öksürüğü kaybolur.
1 yıl sonra:Enfarktüs geçirme riski %50'ye düşer.
5 yıl sonra:Felç geçirme riski içmeyenlerle aynı duruma gelir.Akciğer kanserinden ölme riski yarılanır.
15 yıl sonra:Akciğer kanserine yakalanma ve kalp krizi geçirme ihtimali hiç sigara içmeyenle aynı düzeye gelmiştir.
Bu sayfadaki yazılar AKŞAM GAZETESİ'NİN 10 Aralık 2000 tarihinde verdiği PS dergisinden alınmıştır.
