SECDEDE DUA
Muhterem kardeşim Hanefi Fukahasına göre secde
anında meşhur sünnetlerle gelen duaların dışında dua edilmesi uygun
görülmemiştir.
"128- Farz olan rükû ve secde rükünlerinin yerine getirilmiş olması için, rükû
ve secde denilebilecek kadar o vaziyetlerde durmak yeterlidir; muhakkak üçer kez
tesbih okunacak mikdar beklemek farz değildir. Fakat rükû ve secdede sünnet
mikdarı en az üçer kere tesbih okumaktır. Orta derecesi beş tesbih ve yüksek
derecesi de yedişer tesbih okumaktır. Yalnız başına namaz kılan daha çok tesbih
yapabilir. Fakat imam olan kimse, cemaatin rızası bulunmadıkça üçten fazla
tesbihte bulunmamalıdır; çünkü cemaatı usandırmak ve kaçırmak uygun değildir.
Rükû'da tesbih: "Sübhane Rabbiye'l-Azîm"dir. (1) Secdedeki tesbih de: "Sübhane
Rabbiye'l-Alâ"dır. (2)"
(Ömer Nasuhi Bilmen, Büyük İslam
İlmihali-Secde Bahsi)
Bu konuda sahih bazı hadisler olduğu halde niçin Secde esnasında dua edilmesi
Hanefi Mezhebine göre uygun bulunmamıştır. Cevabı şöyle verilmiştir: "Secdede dua deyince, namaz içinde secdede yapılan duanın
sorulduğunu zannediyorum. Yoksa namaz haricinde elleri açıp dua etme yerine,
insanın kendisini secdeye atıp dua dua yalvarmasının hiç bir mahzuru yoktur.
Namaz içindeki secdeye gelince; bununla ilgili olarak Hanefi mezhebinin, diğer
mezheplerden daha farklı bir yaklaşımı vardır. Onlar secdede dua edilmez diye
bir anlayışa sahipler. Bu anlayış biraz Hanefilerin hassasiyetinden
kaynaklanıyor. Zira Hanefi mezhebine göre Hz. Peygamberden menkul olan
rivayetlerin namazda okunabilmesi için, onun hadis kriterlerine göre en azından
"meşhur hadis" olması gereklidir. "Meşhur hadis" ölçüsünden daha aşağı
seviyedeki rivayetler "beşer sözü olabilir, namazı ifsad eder" düşüncesiyle
kabul edilmemiştir. Nitekim, " sübhaneke" içindeki " ve celle senaüke," kaydının
farz namazlarda okunmamasının sebebi bu düşünce ve bu anlayıştır. Diğer
mezheplerin bu konuda böylesi bir düşüncesi yoktur. Onlar Allah Rasulünden
menkul olduğu şekliyle namazda da, namaz haricinde de bunları okurlar.
Bu çerçeve içinde, hadisin ifadesiyle "kulun Rabbisine en yakın olduğu " mekan
olan secdede, insan Efendimizin secdede okuduğunu bildiğimiz duaları okuyabilir,
hatta okumalıdır. Hz. Aişe validemizin rivayet ettiği "Allahümme inni euzü
biradâke min sahatike..." veya "Allahümme iğfirli zenbi küllehu dikkahu ve
cillehu.. " veya "Haşea sem'î ve basarî ve demî... " veya Hz. Ebu Bekir'e talim
buyurulan "Allahümme inni zalemtü nefsi... " gibi dualar okunabilir.
Okunduğunda uzun süre alacak bu duaları insan yalnız başına namaz kıldığında
okumalıdır. Cemeate imam olduğunda okursa, cemaatte bir bıkkınlık hasıl
edebilir, onların namaza karşı tavır almalarına sebep olabilir. Halbuki bu ne
Efendimiz (sav)'in, ne de fukahanın tasvib ettiği bir şeydir. Niketim imam
olduğunda namazı uzunca kıldıran Muaz b. Cebel'e Allah Rasulü, "Sen fitne mi
çıkarıyorsun"(1) demiştir. Zaten " kolaylaştırınız, güçleştirmeyiniz" beyanının
sahibi olan bir Zat'tan başka türlü davranması da beklenemezdi. Kaldı ki
Efendimizin "Herhangi biriniz imam olduğunda namazı hafif kıldırsın, Çünki
arkasında zayıf, yaşlı ve hasta olanlar vardır. Fakat kendi başına kaldığında
onu istediği kadar uzatsın"(2) sözü meselemize bir açıklık kazandırmaktadır.
Netice itibariyle, secdede en az meşhur hadis olmak şartıyla rivayet edilen
duaları, insan yalnız başına namaz kıldığında okuyabilir, imam olduğunda bu
duaları okumaması evlâdır.
1- Müsned, 3/299
2-Sünen-i Ebi Davud, Salat, 124"
4- Namaz kılarken, secdede iken ve namazlardan sonra.
Hadis-i şerifte, (Kulun Rabbine en yakın hali, namazda secdede ikendir. Secdede çok dua edin. Bu dua kabul olur) ve (Beş vakit namazlardan sonra yapılan dua kabul olur) buyuruldu. (Buhari) Nafile namazlarda, secdede iken dua edilir, farz namazlarda secdede dua edilmez. http://www.guzelislam.com/dinibilgiler/yn/dua/DuaninOnemiveCesitliDualar/DuaninMakbulOlduguZamanlar.htm
Namazda secdede dua edebilir miyiz?
CEVAP
Farz namazların secdesinde dua edilmez. Nafile kılarken secdede dua edilebilir. Namaz haricinde secdeye kapanıp dua edilir.
http://www.blogcu.com/duha/267019/
Duanın kabul edilmesi için şartlardan bir kısmı şöyle:
4- Namaz kılarken,
secdede iken ve namazlardan sonra.
Hadis-i şerifte, (Kulun Rabbine en yakın hali, namazda secdede ikendir. Secdede
çok dua edin. Bu dua kabûl olur.) ve (Beş vakit namazlardan sonra yapılan dua
kabul olur) buyuruldu. Nafile
namazlarda, secdede iken dua edilir, farz namazlarda secdede dua edilmez.
Abdullah AZİZ