KAHRAMANMARAŞ'IN İSTİKLAL MADALYASI

ve

SÜTÇÜ  İMAM

       Anadolu da tarih önçesi çağlarda kurulmuş şehirlerden biride Maraş'tır . Maraş'ın hanği tarihte kurulduğu ve isminin nereden geldiği kesin olarak bilinmemekle beraber , bir çok tarihi belgelirin çözümlenmesi neticesinde , Maraş ta ilk yerleşen kavim Hititlerdir .

KURTULUŞ SAVAŞI'NDA MARAŞ : Birinci Cihan Harp'nin sonlarına doğru Müttefiklerinin yenilmesi üzerine , Osmanlı İmparatorluğu 30 Ekim l9l8 de Mondros Mütarekesini imzaladı . Bu anlaşmaya göre , Anadolu'nun bir çok yeri gibi Maraş 'ta işgal altına girdi . Maraş önçe , İnğiliz kuvvetleri tarafından 23 Şubat l9l9 da işgal edildi . 8,5 ay süren İnğiliz İşgali sırasında pek kayda değer bir olay cereyan etmedi . Bununda en büyük nedeni iş2gal kuvvetleri arasında çok sayıda Çezayir li , Tunus ' lu ve Hintli Müslüman askerlerin bulunmasıydı . Ancak şehirde bulunan yerli Ermeniler bundan rahatsızlık duyuyorlardı . İşgal Komutanlıklarına yaptıkları başvuru neticesinde 29 ekim l9l9 da İhnğiliz işgali sonara erdi . Şehir bu defa da Fransız kuvvetlerinin işgali altına girdi . Fransız kuvvetlerinin şehre girişleri yerli Ermeniler tarafından büyük bir çoşku ve taşkınlıklarla karşılandı . Bu durum yerli Maraş halkını çok rahatsız etti . Şehir içten içe kaynamaya başladı... 

      SÜTÇÜ İMAM OLAYI :

    3l Ekim l9l9 Cuma.  İkinçi Fransız Kuvvetlerinin şehre girişinin ertesi günü . Bir başka ifade ile Fransız işgalinin başladığı ikinçi gün . Fransız ve Ermeni askerleri birl ik olup devriye geziyorlar nümayışler yapıyorlar , yolda- yolakta rasladıkları Türklere olmadık hakaretler ediyorlardı . Yani şehirdeki huzursuzluk had safhaya varmıştı .Bir grup Fransız - Ermeni devriyesi  ikindi  üzeri  Uzunoluk Caddesinde kışlaya dönüyorlardı.  O esnada Tarihi Uzunoluk Hamam'ın dan İki Müslüman Türk Kadınları çıkmışlardı . Askerler kadınlara yaklaşarak "Burası Tüklerin değildir.  Burada artık bu şekilde gezemezsiniz" diyerek Sarkıntılık  yapmaya  başlarlar.  Olay  yerine  ilk yetişen Çakmakçı Sait isimli genç , mütecaviz askerlere karşı koymaya çalışır ise de gözü dönmüş düşman kurşununa hedef olarak ağır şekilde yaralanır.  İşte tam o esnada Hamam'ın  karşısındaki  Sütçü  dükkanında olayı  seyreden Sütçü İmam,  tabancasını çekerek olaya müdehale eder.  "Durun  bre densizler . Yaptikleriniz yetti artık . Bugün  namus  günüdür "  deyip  silahını ateşler . Bir işgalci askeri öldürür , ikisinide ağır biçimde yaralar. Türk Milletinin Namus ve Şerefine uzanmak istenen menfur eli daha orada  kırıverir .  Bu kurşun , aynı zamanda , Türk İstiklal Mücadelesinin de  ilk kıvılcımı,  ilk müjdecisi olur.  Ertesi  gün  Sütçü İmam, Fransız  ve Ermeni  askerleri  tarafından ev ev aranır, ancak bulunamaz . Bu durum işgal güçlerini oldukça  kızdırır . l Kasım l9l9  günü  Şeyhadil  Mahallesinde  Sütçü  İmam'ın  dayısının oğlu Tiyeklioğlu Kadir'i yakalayarak ,  ellerini  ayaklarını  arkadan  bağlamak  suretiyle  kulaklarını,  burunlarını  kesmek  suretiyle  hunharca  Şehit  ederler . Cesedini de ipret-i alem olsun  diye  bir  tabut  içerisine  koyarak,  Hükümet  konağı  önünde  halka  teşhir  ederler .
 

     BAYRAK HADİSESİ : İşgalci güçlerin şehirde yaptığı taşkınlıklar tam bir terör havası estirir.  Olaylar bir türlük durmak bilmez.  27 Kasıl l9l9 gecesi Ermenilerin ileri gelenlerinden Hırlakyan'ın evinde işgal komutanının şerefine bir balo tertiplenir. Balo da Komutanın dansa davet ettiği  Genç ermeni kızı "Sizinle dans etmekten mazurum. Çünkü kendimi esarette hissediyorum Kale de Türk Bayrağı dalgalandığı sürece,  sizinle dans edemem!" diyerek teklifini reddeder .  Bunun üzerine askerlerine derhal emir veren Komutan , Kale deki Türk Bayrağını indirtir . 28 Kasım l9l9 Cuma günü Maraş'ın kara sabahıdır. 

    Yatağından kalkan Maraş'lılar,   asırlardan beri Kale burcunda  dalgalanan Şanlı Bayraklarını  göremezler.  Bu olay şehri infiale sürükler.  Savcı- Avukat Mehmet Ali Kısakürek derhal kaleme sarılarak  "Alem-i İslam'a Hitap" beyannamesini yazarak şehrin muhtelif  yerlerine  dağıttırır.  Halkı  Bayrağın indirilmesine tepki göstermeye  devam  eder. Bir Milletinin İstiklaline son verilmesi anlamına gelen Bayrağının indirilmesi karşısında Maraş'lılar sesiz kalmazlar ve Cuma namazı vakti Ulu Camiiye halk toplanır. Ezan Okunduktan sonra, Cami de toplanan halk  "Bayraksız Namaz kılınmaz" diye bağırır.  O esnada Cami İmamı  "Aziz Cemaat, Kalesinde düşman bayrağı dalgalanan bir Millet Hürriyet'ini  kaybetmiş  sayılır.  Hürriyet  olmayan bir yerde Cuma namazı kılmak caiz değildir" dağıtılan  beyannamenin doğuru olduğunu tasdik eder . Bunun üzerine Maraşlılar topluca Kaleye hücum ederek, indirilen Bayrağı yeniden Kale burclarına diker ve Cuma namazı  orada  eda  edilir.

      BÜYÜK SAVAŞ BAŞLIYOR :

    Bayrak olayının ardından şehir adım adım savaşa sürüklenir . Aslanbey Başkanlığında kurulan  Müdafaa-i  Hukuk Cemiyeti ,her mahallede kurularak faaliyete geçer .
Bir taraftan da Gazi Mustafa Kemal Atatürk  ile  temasa  geçerek  direniş hazırlığına başlanır .

     21 Ocak Ocak l920 günü Şehir Harp'i başlar . 22 gün ve gece düren bir Mücadele den sonra Maraşlılar 7 den 70'e  silaha  sarılarak  tek  yürek tek bilek halinde bütün mevcudiyetkini artaya koyar.  Sonunda kendisini yok etmek  isteyen düşmanı yerli işbirlikçileri le birlikte mağlup eder, büyük bir zafere imzasını atar.  Bu uğurda pek çok evlardını  Şehit verir . Maraş'ın  düşman  istilasından  kurtulması, Türk Kurtuluş Savaşınında ilk  hereketini  teşkil eder  Maraşlılar , daha o tarihte " Kendini Kurtaran Şehir "ünvanı ile anılmaya  başlamakla  birlikte,  çevre  illerinde yardımına koşarak Milli dayanışmanın en güzel  örneklerini  verir." (Kahraman  Maraş Belediyesi  Sitesinden  Alınmıştır.)  A. AZİZ