Molla  SADREDDİN  YÜKSEL  HOCA

1920-2004

      

          İnna   lillahi   ve  inna   ileyhi  raciun.    Biraz   geç  kalmış  olsak  da  O'nu  anmak      boynumuzun    borcudur.

      Sadreddin   Hoca   Efendi, kesin olmamakla beraber 1920 yılında Konya'nın Sarayyönü'nde   dünyaya  gelmiştir. Ruslar memleketi işgal ettiklerinde merhum babası da herkes  gibi   anavatanı  olan  Bitlis  iline  bağlı  Adilcevaz   ilçesinden   hicret ederek Konya'nın   Sarayyönü'nde  kalmıştır.   1917 yılında   Ruslar geri çekilince, merhum pederi Tahir  Efendi  de  tekrar   anavatanına  dönmüştür.   Yedi   yaşında   iken merhum babası vefat  etmiştir.   Fakat   Cenab-ı Erhamurrahimin  lütfunu  ve  inayetini  kendinden esirgememiş ve ilme   karşı   içine  koyduğu  sonsuz  bir  iştiyak  ile  kendisini   peşinden   küstürmüştür.  

      Önceleri Kur'an-ı Kerim'i, biraz da fıkıh  kitaplarını  muhtelif  zatlardan okumuş, sonra değerli hocalardan Muş'lu  Mela   Zübeyir  Efendiden  bir miktar sarf ve nahiv  okumuştur.   (Mela Zübeyir, Beykoz  müftülüğünden  emekli   olan Müftü Abid Kaya Beyin babasıdır).   Daha   sonra doğunun en   büyük   ilim   merkezi   olan Nurşen'de bulunan Şeyh Abdurrahmanı   Taği   Hazretlerinin   medresesinde  ilim tahsiline koyulmuştur. Medresenin   sahibi   merhum   Şeyh   Masum   Efendi,   çok   yürekli,  candan  ilme  hizmet  etmek   isteyen   bir   zat   olup   kendisinden   hiçbir  maddi  yardımı  esirgememiştir.  O  zaman  Sadreddin   Yüksel'e   ders   okutan  ve  halen   hayatta   bulunan  Abdulbaki   Efendidir. (Ben bu satırları   yazarken   merhum   Allah'ın   rahmetine   nail  olmuştu.    Allah   gani  rahmet  eylesin.)

    Sadreddin   Hoca  efendi,    ayrıca  doğuda   şöhret sahibi olmuş alimlerden de ders almıştır.   Bitlisli (Oğinli)  Şeyh Alaüddin  Efendi,  mahdumu   Mazhar  efendi,  Nurşen'li Şeyh  Takiyüddin   efendi ve Siirt'li Mela  Muhyüddin  efendi  gibi   zatlardan da  istifade etmiştir.    Sadreddin  hocanın  tahsil  devresi   sekiz yıl sürmüş ve bu zaman  zarfında  medrese   usulü   irili   ufaklı  40-50  kitap   okumuştur.

   Talebelik  dönemi bitince bahsettiğimiz   merhum  şeyh Masum Efendinin tensibiyle Nurşen'de yirmi sene  çeşitli   ilimlerde  talebe  yetiştirmiştir. 1956 yılında Ankara'da açılan müftü  ve  vaizlik  imtihanına   katılarak  müftülüğü  kazanmıştır. 1958  yılında   Siirt vilayetinin bir   kazasına   müftü  olarak  tayin   edilmişse de   vazifesi   ders  vermesine engel olduğundan   kısa   bir   zaman   sonra  istifa  edip   tekrar  Nurşen'e  dönmüştür.

    1963 yılında İstanbul'a gelmiştir. Bir süre İstanbul merkez vaizliği yaptıktan sonra bu görevinden   istifa  etmiştir.  Değişik üniversitelerde okuyan, medreselerde ve Kuran Kurslarında  görev yapan  pek  çok  öğrencilere   halen   ders   vermektedir.  Anadilinden  başka   arapça   ve   farsçayı da   anadili  gibi  bilmektedir.

   Muhtelif  konularda makaleleri  yayınlanmıştır.   Değişik  konuları  ve  fetvaları  kapsayan eserleri  de   mevcuttur.  (Mehmet  Çağlayan)

                 Eserleri

 Ömrünü   İslam'a   adayan   Sadreddin  hoca,   birçok  esere  imza  atmıştır:

Dini ve İlmî İncelemeler, 1969, Ötüken Yayınları, İstanbul

Asrî Kâmus, Arapça-Türkçe Lügat, 1973, Hilâl Yayınları, İstanbul

İctihad-Taklid ve Telfik Risalesi (Muhammed Abduh, Reşid Rıza ve Hayreddin Karaman'a Reddiye), 1975, Fazilet Neşriyat İstanbul

Prof. M.Hamidullah'ın İslâm Peygamberi ve Muhammed  Resulullah Adlı Eserlerine Reddiye, 1975, Fazilet Neşriyat, İstanbul

Mevlâna Halid-i Bağdâdî'nin Divanı ve Şerhi, 1977, Sabah Kültür Yayınları, İstanbul

İslâmî Araştırmalar, 1982 Tûba Yayınları, İstanbul

İslâmî Açıdan Lâiklik, 1983, Tahran-İran

Makaleler-I, 1985, Madve Yayınları, İstanbul

Makaleler-II, 1987, Madve Yayınları, İstanbul

Günümüz Meselelerine Kur'an'dan Cevaplar, Makaleler-III, 1988, Madve Yayınları, İstanbul

Makaleler-IV, 1990, Madve Yayınları, İstanbul

İslamî Araştırmalar, İkinci Baskı, 1992, Madve Yayınları, İstanbul

Makaleler-V, 1993, Madve Yayınları, İstanbul

Makaleler-2

               Arapça  Eserleri

Şerhu'l-Elğâz, (Bahauddîn Amilî'nin Keşkul adlı kitabındaki leğazlar üzerine şerh), 1983, Şamil Yayınevi, İstanbul 

Risâletun Fi Şe'ni'l-Cum'ati, (Cum'a Namazı Üzerine) 1983, İstanbul

Haşiyetu 'Ala Şarhi's-Sudûr Fi Şerhi Hâli'l-Mevta Fi'l-Kubûr, (İmam Celaluddîn 'Abdurrahman es-Suyûtî'nin -vefatı: 911/1505- Kabir Alemi ile alakalı kitabına haşiye), 1985, Kahraman Yayınları, İstanbul

Haşiye 'Ala Tefsiri İşârâti'l-İ'caz fi Mezani'l-İcâz (Bediüzzaman'ın İşaratu'l-İ'caz adlı tefsirine haşiye), 1988, Med-Zehra Yayınları, İstanbul

Şerhu İsa Ğoci, (Molla Halil el-Es'ardî'nin -vefatı: 1257/1841- İsa Goci adlı mantık kitabına şerh), 1988, Tebliğ Yayınları, İstanbul  

Haşiyetu 'Ala Divâni İbn Fârid (İbn Farız Divanı'na haşiye), yayınlanmamıştır. 

Ta'likât 'Ala Haşiyeti Kızıl İcâz Fi 'İlmi'l-Mantık (Bediüzzaman'ın Ahdarî'ye ait Süllem adlı manzum mantık kitabı üzerine Kızıl İcâz adıyla yazıp yayınladığı, haşiyesi üzerine geniş bir Ta'likat; Müfid Yüksel tarafından yayına hazırlanmış olup, yayınlanma aşamasındadır.)